Манай улсад хүүхэд бүр хүссэн сургуульдаа суралцах боломжоор сайн хангагдсан гэж бодохгүй байна. Жишээ нь хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдүүд хүссэн сургуульдаа хамрагдах боломж муу. Заавал хөгжлийн бэрхшээлтэй гэлгүй хүүхдүүд гэр бүлийн байдал, хэл аялга, харагдах байдлаасаа болж үе тэнгийнхэн, багш нартаа дээрэлхүүлж, гадуурхагдаж байгаагаас сургуулиа солих, хувийн сургууль руу шилжих гэх мэтээр хүссэн сургуульдаа хамрагдаж чадахгүй байна.

Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдүүдийг ЕБС-д тэгш хамруулан сургах журам өнгөрсөн намраас хэрэгжих шийдвэр гарсан ч багш нарыг сургах, дадлагажуулах, эцэг эх, хүүхдүүдэд энэ талын мэдлэг мэдээлэл, ойлголт өгөх сургалт дутмаг байна. Багш, хүүхэд, эцэг эхчүүдэд ялгаатай байдлын талаар мэдээлэл, сургалтыг сайн өгөх хэрэгтэй гэж боддог. Бас тухайн ангид хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхэд сурдаг л бол заавал туслах багш гаргах хэрэгтэй. Манай нэг найз Америкт амьдардаг. Гэртээ хүүхдээ харахын хажуугаар цэцэрлэг дээр очиж багш нарт нь тусгай хэрэгцээт хүүхдийг хооллох, хувцаслах зэргээр туслах ажил хийдэг. Монголд ч заавал тусгай цэцэрлэг гэлгүй жирийн цэцэрлэгт ч тэгш хамруулж, тухайн хүүхдүүдийг багаас нь нийгэмшүүлбэл хүүхдийн хөгжилд тустай. Ингэснээр сургуульд орох үед хөгжлийн бэрхшээлтэй, жирийн хүүхдүүд, тэдний эцэг эхчүүдийн аль алинд нь харьцангуй амар байна.

-Танай хүүхдийн ангид хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхэд зэрэгцэн суралцвал та яаж хүлээж авах вэ. Дургүйцэх үү?
-Би маш эергээр хүлээн авсан. Манай хүүгийн ангид аутизмтай нэг хүү сурдаг. Нэгдүгээр ангиасаа хамт сурсан. Одоо хоёрдугаар анги. Анх тэр хүүг аутизмтай гэж мэдээгүй. Үймүүлдэг, сахилгагүй, дураараа хүүхэд гэж эцэг эхчүүдийг дунд яриа гардаг байв. Ангийнхаа нэг охины нүүрийг гэмтээснээс эцэг эхчүүд гомдол гаргаж эхэлсэн юм. Тэр хүүг аутизмтай гэдгийг анх тэгэхэд л мэдсэн. Үүний дараа зарим эцэг эх хүүхдээ хамт сургахыг эсэргүүцэн, ангийн групп дээр эсэргүүцсэн, өмөөрсөн эцэг эхчүүдийн дунд үл ойлголцол үүссэн юм. Зарим нь “Энэ хүүхдээс болж манай хүүхэд хичээлдээ анхаарлаа төвлөрүүлж чадахгүй байна, сургалтын чанарт нөлөөлнө, энэ бол шизофрены төрлийн сэтгэл мэдрэлийн өвчин, тусгай сургуульд сурах ёстой” гэх зэргээр эсэргүүцсэн.

Үүний хүрээнд Аутизмын холбооноос сургуулийн эцэг эхчүүдэд аутизмын тухай сургалт орсон юм. Гэхдээ сургалтыг хичээлийн жил дуусахад биш намар хичээл эхлэхтэй зэрэгцээд орох хэрэгтэй. Хүүхэд хаана ямар сургуульд суралцах нь тухайн хүүхдийн эрх. Тиймээс дургүйцээгүй. Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдүүдтэй хамт суралцах нь хүүхдүүдэд багаасаа хүмүүсийн ялгаатай байдлыг хүлээн зөвшөөрч сурах, нэг нэгнээ хайрлах, халамжлах гэх мэт олон чадварт суралцах боломж олгоно.

-Хөгжлийн бэрхшээлтэйн улмаас таны хүүхэд жирийн сургуульд бусад хүүхдүүдтэй хамтдаа суралцаж чадахгүй байвал танд ямар санагдах вэ?
-Үнэхээр гомдолтой санагдана. Магадгүй өөрийгөө, өнөөдрийн нийгмийг буруутгах байх.

-Хөгжлийн бэрхшээлээс үл хамааран хүүхэд бүр хүссэн сургуульдаа явах нөхцөлийг бүрдүүлэхийн тулд хүн бүр, тэр дундаа эцэг эхчүүд юуг санах ёстой вэ. Бид дор бүрнээ юу хийж чадах вэ?
-Миний бодлоор төрөл бүрийн аян, сургалтаар энэ талын мэдлэг ойлголтыг маш сайн өгөх хэрэгтэй. Хүн мэдэхгүй юмнаасаа айдаг гэдэг шиг энэ бэрхшээлийн онцлогийг олон нийтэд сайн таниулж, мэдээлэл олговол “Аутизм бол шизофрены төрлийн өвчин, миний хүүхэд сэтгэл мэдрэлийн өвчтэй хүүхэдтэй нэг ангид сурна” гэх мэтээр буруу ярихгүй, айж сандрахгүй.

Багш нарт тусгай хэрэгцээт боловсролын арга зүйн сургалт тогтмол орох, багшийн сургуулийн бүх оюутанд тусгай хэрэгцээт боловсролын арга зүйн талаар хичээл орох хэрэгтэй. Эцэг эхчүүд бид хүүхэд гадуурхаж, нүд үзүүрлэхээс илүүтэй тухайн сургуулийн удирдлагуудад, ангийн багшид туслах багшийг ажиллуулах, хэрэгцээт ном, сурах бичиг, анги танхимаар хангуулах шаардлага тавьж, өөрийн ч өрөөлийн ч хүүхдийн сурах эрхийг нь хамгаалах хэрэгтэй.

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *


Fatal error: Uncaught Error: Call to undefined function jnews_encode_url() in /var/home/soninnet/public_html/wp-content/plugins/jnews-social-share/class.jnews-select-share.php:225 Stack trace: #0 /var/home/soninnet/public_html/wp-content/plugins/jnews-social-share/class.jnews-select-share.php(358): JNews_Select_Share::get_select_share_data('facebook', false) #1 /var/home/soninnet/public_html/wp-content/plugins/jnews-social-share/class.jnews-select-share.php(66): JNews_Select_Share->build_social_button('facebook') #2 /var/home/soninnet/public_html/wp-includes/class-wp-hook.php(287): JNews_Select_Share->render_select_share('') #3 /var/home/soninnet/public_html/wp-includes/class-wp-hook.php(311): WP_Hook->apply_filters(NULL, Array) #4 /var/home/soninnet/public_html/wp-includes/plugin.php(478): WP_Hook->do_action(Array) #5 /var/home/soninnet/public_html/wp-includes/general-template.php(3025): do_action('wp_footer') #6 /var/home/soninnet/public_html/wp-content/themes/twentynineteen/footer.php(54): wp_footer() #7 /var/home/soni in /var/home/soninnet/public_html/wp-content/plugins/jnews-social-share/class.jnews-select-share.php on line 225